12 12 2000
'Vliegvisser'
berk@talkline.nl
Vraag:
Hoe schrijf je in het Algemeen Geschreven Limburgs "De
Limburgse Vliegvisser"? "De Limburgse Vleegvesser"???
Charles Berkenfeld
Antwoord: 'vleegvèsjer '
maar beter volgens ons ' vlegevèsjer ' (meervoud). In Sittard zegt
men ook wel 'vösj' en 'vösjer'. Maar 'vèsj' is toch wel de
meest gehoorde klank in Limburg.
15 12 2000 'Juke-box'
andre.arts@RDR.NL
- Vraag:
onlangs verscheen het Heerlens dialectwoordenboek (Heerlens
dialect-Ned en Ned-Heerlens dialect). Ik ben niet in het bezit van dit
boekwerkje maar ben erg benieuwd naar de vertaling van juke-box (machine
waar plaatjes op kunnen worden opgevraagd). Ook ben ik geïnteresseerd
naar andere Limburgse vertalingen van dit woord.
- André
Arts
-
- Antwoord:
ja die juke-box, die staat al bij de antiek! De Amerikaanse naam
van deze automatische platenspeler is een samenstelling waarin 'juke' het
meest merkwaardige woord is.
- Een juke
house was vroeger in het zuiden van de VS een goedkope herberg
(zelfs een bordeel), ook juke joint genoemd. Juke is
waarschijnlijk een (Afrikaans) slavenwoord, een verbastering uit het
Mandigo, een redelijk algemeen gesproken handelstaal in de gebieden van de
Opper-Niger en Senegal.
- 'dzugu' betekent
zoveel als slecht, ontaard, zondig, goddeloos. ('jukes' zijn in Amerikaans
slang ook nog stomkoppen, druiloren, Jan Lullen)
-
- Moeten we daar in
het AGL nu een Limburgs woord voor verzinnen? Wij denken van niet: we nemen
het gewoon in de originele spelling over en de uitspraak die zal dan wel in
de buurt van 'dzjoeboks' liggen. Ook de Friezen, die toch niet verlegen zijn
om nieuwe woorden in mekaar te knutselen, hebben het Engelse woord
overgenomen.
- Ook het Frans en
Italiaans hebben het origineel overgenomen.
- De Duitsers hebben
naast het origineel: "Musikbox" en "Musikautomat".
-